Değerlendirme Bilgileri
3. Proje ile İlgili Tanımlar

''IKRA!'' EMRINE AMADE

LISE

Günümüzde okuma; toplumun küçük bir kesiminin ayricaligi olmaktan çikmis, sosyal hayata uyumun önemli sartlarindan biri haline gelmistir. Gelisen ve dünyaya yön veren toplumlar okuyan ve okuduklarini birbiriyle paylasip yorumlayan insanlarin meydana getirdigi toplumlardir. Okuma; görme, dikkat, algilama, hatirlama, seslendirme, anlamlandirma, sentezleme, çözümleme ve yorumlama gibi farkli bilesenlerden olusan karmasik bir zihinsel süreçtir. Bu süreç dogrultusunda okumanin bir amaç degil yeni bilgilere ulasmak için kullanilan bir araç olmasi, islevsel okul yazarlik kavramini yerlestirmeyi gerektirir. Okuma etkinligi ile beraber ögrencilerin metindeki önemli bilgileri hatirlayabilmesi, metinden sonuçlar çikarabilmesi, metindeki tema ve ana fikirleri çikarabilmesi, kendisiyle ilgili bilgilerden hükümler çikarabilmesi ve karar alabilmesi beklenir. Fakat ögrencilerin okumaya iliskin bu becerilerde eksik olmasi ve birçok ögrencinin belli metinlere bu beceri uygulama konusunda yeterli olmamasi, okumayla ilgili genel problemlerdir. Ayrica bu becerinin bireysel olarak gerçeklestirilmesi de yeterli degildir. Bireylerin belli duygu ve düsünceler etrafinda bir araya gelebilmeleri ve bilgi birikimlerini birbirlerine dil becerilerini kullanarak saglikli bir iletisim çerçevesinde aktarmalari esastir. Okuma becerileri konusunda tecrübe sahibi olan ögretmen ve atölye etkinligine yön veren yazarlar esliginde gerçeklestirilen eser incelemeleri ve elestirileri sayesinde ögrenciler okuma alaninda gerekli tecrübeye sahip olurlar. Bunun yani sira belli bir sosyal grubun parçasi olup fikir alisverisinde bulunarak hem düsünce dünyalarini hem de sosyal yönlerini gelistirebilirler. Bu projede farkli bireylerin bir araya getirilerek karsilikli bilgi alis verisinde bulunmalarina yönelik ortamin yaratilmasi amaçlanmistir. Okuma etkinligini araç olarak kullanarak sosyal bütünlesmeyi güçlendirmek hedefler arasindadir. Kitap elestirilerinin yazarlari ile yapilmasi yazarin okuyucusuyla bire bir fikir alisverisinde bulunmasini saglayacaktir.

Uygarligin gelisiminde en temel unsur kuskusuz bilgidir. Bilgi kaynagi olarak kitabin önemi açiktir. Ilk Çag’dan bugüne dek insanlarin kültürel mirasi için hayati bir islev üstlenen bir unsur olagelen “kitap” bu özelligini daha uzun yillar koruyacaga benzemektedir. Fakat bilisim çaginda genç neslin kitapla olan iliskisi gittikçe zayiflamaktadir. Kitap okuma becerilerinin yerini farkli etkinlikler almaktadir. Bu olumsuz tablo karsisinda projemiz okumaya olan ilginin artmasini, islevsel bir okuryazar kitlesinin olusmasini hedeflemektedir. Projede amaç aktif ögrenme teknikleri dogrultusunda kitap okuma becerisini yerlestirmek; anlama yorumlama muhakeme gücünü gelistirmek ve farkli bireylerin bakis açilarini, hayal dünyalarini, begenilerini paylasmak yolu ile sosyal bir iletisim halinde olmalarini saglamaktir. Ayrica yazma becerisine sahip olan ögrencilerin bu becerilerini gelistirerek ilerde gelecegin yazarlari olmalarina vesile olmaktir. Projemizin diger bir hedefi olan yazma becerisini gelistirmek konusunda yazarlarimizin yol göstericiligi ile ögrencilerimizin belirgin bir yol kat ettigi görülmüstür. Ögrencilerden %40' i okulumuzun kültür ve edebiyat dergisinde basarili yazilar yazarak Iyi bir yazar olma yolunda hizla ilerlemektedirler.

Proje ögrencilerin okulda geçirdikleri zaman çerçevesinde ders yükünün agir olmasi sebebiyle sosyal ve kültürel baglamda paylasimlarda bulunacaklari bir faaliyet ortaya koyma fikri olarak ortaya çikmistir. Proje baslangicinda ögrencilere uygulanan anketler ve mülakatlar sonucunda: Ögrencilerin %60’nin not alarak, özet yaparak okumadigi tespit edildi. Ögrencilerin %70’i belirli bir süre sonra kitabin konusunu dahi hatirlamadigi tespit edildi. Kaliteli okuma aliskanligina sahip ögrencilerin %10’u ise okuduklari hakkinda baskalari ile konusmaya çekindiklerini belirttiler. Ögrencilerin %100’ü daha önce bir yazarla kitabi hakkinda konusmadigini ifade etti. Ögrencilerin %60’i kitabin daha iyi anlasilmasi için hangi yol ve yöntemleri takip edecegini bilmedigini belirtti. Atölye çalismasinin sonucunda yakin hedefler olarak; bu grup içindeki ögrencilerde etkili kitap okuma yöntem ve tekniklerini kazandirma, kitabin yazarindan okuma ve yazma kültürlerinin gelismesi için tavsiyeler alma, kendini daha rahat ifade etme, duygu ve düsüncelerini istekli olarak çevresiyle paylasma, nezaket kurallarina uyarak farkli görüslere saygi duyma, metni kullanarak nasil fikir edinebilecegini ögrenme, bagimsiz düsünme, gruptaki diger üyelerle is birligi ile ögrenme, farkli bakis açilari kazanma, baska insanlarin fikirlerini dinleme ve bunlara saygili olmayi ögrenme seklinde olumlu davranis degisiklikler ve elestirel düsünme yetisinde gelismeler hedeflenmektedir. Proje kapsaminda uzak hedef olarak ulasilan yakin hedeflerden hareketle daha genis bir ögrenci kitlesine ulasmak, ögrencileri farkli alanlarda profesyonel kisilerle (yönetmen, gazeteci, activist, sporcu… vb.) bulusturarak bir üst kademeye tasimak, ögrencilerin edindikleri deneyimler sonucunda kendi okuma gruplarini olusturarak bu etkinligi daha genis kitlelere, toplumun büyük bir kesimine tasimak hedeflenmektedir.

“iKRA!” EMRiNE AMADE kitap atölyesi 2015-2016 egitim-ögretim yilinda gönüllü idareci, ögretmen ve ögrencilerin katilimi ile ekim ayinin 2. haftasinda kuruldu. Moderatör olan ögretmenler tarafindan yillik çalisma plani olusturuldu. Kitap atölyesine davet edilecek yazarlar ve yazarlarin kitaplari moderatörler tarafindan ögrencilerin de istekleri dikkate alinarak belirlendi. Yazarlar ile görüsmeler yapilarak kitap atölyesi hakkinda bilgi verilerek atölye takvimi belirlendi. Ögrencilerin okuyacagi kitaplar temin edildi. Ögrencilerle Ekim ayinin son haftasi ilk atölye öncesi toplanti yapildi. Bu toplantida atölyenin kurallari ögrencilerin katilimi ile belirlendi. Kitap okurken cevaplanmasi gereken atölye sorulari ögrencilere verildi. Kitap okurken takip edecekleri yöntem ve teknikler hakkinda ögrencilere bilgi verildi. Yazarin hayatinin ve diger eserlerinin arastirilmasi istendi. Her ögrenciden atölye için bir portfolyo dosyasi olusturmasi, bir günlük tutmasi istendi. Atölye üyelerinden olusan bir whatsap gurubu kuruldu. Günün belirlenen saatlerinde grup üyelerinin kitapla ilgili görüslerini ve kitaptan bölümleri paylasmalari, kitabin mütalaasinin yapilmasi saglandi. Yazar ile kitap atölyesi gerçeklesmeden önce ögrencilerle ara toplantilar yapildi. Ögrencilerin küçük gruplar halinde toplanarak kitabi birlikte okumalari saglandi. Okulda olusturulan okuma köselerinde ve kütüphanede önceden belirlenen zamanlarda moderatör ögretmenler ile kitap okumalari yapildi. Kitap atölyesi için okul kütüphanesinde masalar oval olarak hazirlandi. Atölye çalismasi sirasinda çagdas ögretim yöntem ve tekniklerinden SOKRAT SEMINERI yöntemi uygulandi. Yazar moderatörler esliginde atölye üyeleri ile okul kütüphanesinde bir araya geldi. Yazarla tanisma fasli ve atölye çalismasi hakkinda kisaca bilgi verildikten sonra moderatörün açilis sorusu ile atölye çalismasi basladi. Bir kamera tarafindan çalisma kayit altina alindi. Sokrat Semineri Yöntemine göre kitap moderatör yönetiminde yazarin katilimi ile mütalaa edildi. Üyeler önce kitabin disve iç tahlilini yaparak atölyeye basladilar. Ögrenciler önceden hazirladiklari beyin ve kavram haritalarini, renkli kagitlarla kitap sayfalarina hazirladiklari notlarini kullandilar. Atölye sorularindan yola çikarak hazirlamis olduklari kitap analizlerini paylastilar. Zaman zaman yazarin orada olmadigi varsayilarak elestirel bir bakis açisi ile kitap hakkinda ki görüslerini açikladilar. Her atölye sonunda ögrencilerin kendilerini degerlendirmeleri istenir. Her ögrenciye atölye sürecini ve içerigini degerlendirmeleri için sorular sorulur. Atölye çalismasi ile kitap detayli bir sekilde tanitilirken, ögrencilerin elestirel düsünme becerilerinin de gelismesi saglanir.

Projenin temasi: Gelecegin yazarlari, bugünün elestirmenleri olan ögrencilerle günümüz yazarlarini bulusturmaktir. Projenin genel hatlari çizildikten sonra katilimci ögrenciler gönüllülük esasina göre projeye dahil olmuslardir. Proje baslangicinda ögrencilerle yapilan görüsmelerde nasil bir okuyucu olduklari konusunda kendilerini degerlendirmeleri istenmistir. Yaptiklari bu degerlendirmeler sonucunda proje içerisinde yer alan ögrenciler kendilerini: okumayi seven, okumayi aliskanlik haline getiren, okuduklarini degerlendirme konusunda eksikleri olan, sürekli ayni tür kitaplar okuyan, yazmaya yatkinligi olan fakat kendini tam olarak ifade edemeyen kisiler olarak tasvir etmislerdir. Yapilan atölye çalismalari sonucunda proje baslangicinda bahsettikleri eksikliklerini tamamladiklarini, daha bilinçli bir okuyucu haline geldiklerini ve çikarimlarini rahatlikla ifade edebildiklerini söylemislerdir. Ayrica degisikliklerin ve gelisimin daha nesnel izlenebilmesi için proje baslangicinda ve sonrasinda hem ögrencilere hem de bu ögrencileri gözlemleme firsati olan bazi ögretmenlere anketler uygulanmistir. Projede yer alacak yazarlarin seçimi yapildiktan sonra yazarlardan randevu alinmis ve atölye takvimi ortaya konulmustur. Bu takvim dogrultusunda kitaplar siparis edilmis okuma inceleme ve analiz için ögrencilere zaman taninmistir. Gerek atölye hazirliklarinda gerekse atölye esnasinda ögrenciler beyin firtinasi yöntemi isiginda farki bakis açilarini ve çikarimlarini grupla paylasmislardir. Atölye hazirliklarinda kitap yazari ve kitap kahramanlari ile duygudaslik kurarak analiz ve sentez yapman becerilerini gelistirmislerdir. Projemizde üstdüzey bir metnin tartisilmasina dayali bir tartisma modeli olan Sokrat Semineri yöntemi (Uygulanan yöntemin planlanmasi Ek ... da sema haline getirilmistir.) kullanilmistir. Ögrencilerden incelenen metinde bulunan fikirleri görüsleri ve degerleri incelemelerini istedik. Lider yani misafir yazarimiz grubun analiz ederek görüsler çikarabilmesi için elestirel sorular sorarak grubu tartismaya katilmak üzere yüreklendirip destekledi. Bu yöntemde amaç her katilimcinin katkida bulundugu yorum ve analiz basamaklarini kullanarak dinleme ve katilimi saglamakti. Atölye esnasinda ögrenciler halka olacak sekilde oturdular. Atölyenin lideri olan yazarimiz bir açilis sorusuyla tartismayi baslatip zaman zaman metne göndermeler yaparak dikkati canli tuttu. Atölye sonunda yürütücü ögretmenlerimiz ögrencilerin kendilerini degerlendirmelerini istedi her ögrenciye her süreci hem de sohbetin içerigini degerlendirmesi için sorular soruldu.

Proje 12.10.2015 tarihinde baslamis 18.03.2016 tarihinde son bulmustur
4. Projenin Sonuçları

Projede yer alan ögrencilerin durumlari proje öncesinde tespit edilmis ve proje esnasinda takipleri sürdürülmüstür. Ayrica ögrencilerin gelisimini takip eden ögretmenlerden bu ögrencilerin bir degerlendirmesi istenmistir. Elde edilen verilerin rehberlik servisi tarafindan degerlendirilip raporlanmistir. Böylece projenin yarattigi degisim ve gelisim nesnel bir biçimde ortaya konulmustur. Projede aktif görev alan ögretmenlerin de projenin yürütülmesi hususunda kapasitelerindeki artis kendi raporlarinda ortaya konulmustur. Proje sadece kisisel hedefleri degil ayni zamanda toplumsal anlamda okuma bilinci ve aliskanliginin gelistirilmesine yönelik oldugundan davranisçi ve çagrisimsal ögrenme sürecini kapsamaktadir. Olusturulan bu okuma grubunun hem davranissal hem de bilissel anlamda olumlu degisimler yasadigi gözlemlenmistir. Davranislarindaki degisiklik model alma yoluyla hem klasik hem de edimsel kosullanma türleri üzerine sekillenmistir. Model alinan yazarin gözlemlenmesi sonucunda ögrenciler klasik kosullanma ile edindikleri çekinme, korku, kendini ifade etme güçlügü gibi pek çok kosullanmayi geride birakmistir. Ayrica model alma yoluyla yazma becerilerinin gelistigi görülmüstür. Örnek olarak, atölye grubundaki bazi ögrenciler okul dergisinde neredeyse profesyonel anlamda yazilar yazmaya baslamislardir. Ögrenmeyi zihinsel süreçlerin bir bütünü olarak düsünürsek ögrencilerin farkli bakis açilari ve yorumlamalari birlestirerek güçlü bir bilissel ögrenme gerçeklestirdigi söylenilebilir. Pasif bir ögrenme sürecinden ögrencilerin aktif olarak rol aldigi bir ögrenme sürecine geçis yasanmistir. Ögrencilerin genel olarak okudugu eserleri nasil isledigi, çikarimlarini nasil organize ettigi ve nasil kalici hale getirdigi düsünüldügünde bireyin fonksiyonel anlamda anlamli bir ögrenme gerçeklestirildigi nesnel bir çikarimdir. Günümüzde hedeflenen ögrenci merkezli egitimin bir örnegi olan atölye çalismamizda ögrenciler kendi yasantilari ve deneyimleri sonucunda kendi çikarimlariyla ögrenmelerini gerçeklestirmektedir Bu da bireye ilerki yasaminda bu alanda sürdürebilecegi etkin ögrenme sürecini yasatmaktadir. Projenin neticesinde yapilan anketlerde incelenen sunum dosyalarinda ve yazilan degerlendirme yazilarinda ögrencilerin katettigi yol net bir sekilde görülmektedir. Ayrica nesnel bir tavirla rehberlik ögretmenimizin yapmis oldugu degerlendirmede ve yazarlarimizin atölye sonrasinda aktardiklari gözlemlerinde çalismanin, ögrencilerin hem okuma aliskanliklarini pekistirmede hem de ilerde yazma konusunda etkin rol oynamalarinda faydali olacagi tespit edilmistir. Ayrica yazarlarimiz okuyucu gözünden kendi eserlerini degerlendirme firsati bulduklarini ve yapilan elestiriler sonucunda bu çalismanin daha sonraki eserlerini ortaya koyma hususunda onlari olumlu yönde etkilecegini söylemislerdir.

Projeye 20 ögrenci katildi. Yazarlarin katilimi ile 4 atölye gerçeklestirildi. Her ögrenci 20 kitap okudu. 20 ögrencinin %40’i okulumuzun kültür edebiyat dergisinde deneme, elestiri, siir ve öykü türünde eserleri yayimlandi. Atölye ögrencilerinin %40’i iki büyük derginin yayin yönetmenleri olan sair ve yazarlarimizla bir araya geldiler. Okuma ve yazma kültürü üzerine röportaj yaptilar. Projenin ilerleyen zamanlarinda projeye dahil olmak isteyen üç ögrenciye daha firsat tanindi. Ögrencilerin %40’i ilçe ve il genelinde yapilacak olan kitap okuma yarismalari ve çesitli etkinliklerde yarisma ve etkinliklere katilacak ögrencilere moderatörlük yapmaya basladilar. Dost Kitaplar etkinliginde 42 ögrenciye, kitap okuma yarismalarindan 11 ögrenciye etkili kitap okuma yöntemleri ve teknikleri konusunda yardimci oldular. Proje sonucunda olusturulan sosyal paylasim aginda ögrenciler atölye ile ilgili bütün çalismalarini paylasmaya basladilar.

Projede yer alan ögrenciler edindikleri birikimleri sonucunda kendi okuma gruplarini kurarak projeyi farkli ve genis kitlelere yayacaklardir. Istanbul ve sehir kültürünü de kazandirmak adina kitap atölyeleri Istanbul’un tarihi ve kültürel merkezlerinde yazarlarin yani sira alaninda uzman konuklarin katilimi ile proje sürdürülmeye devam edilecektir. Projenin sürdürülmesi için kitap temin ücreti ve farkli mekanlarin kullanimi için dogacak ihtiyaçlarin ücreti disinda bir finansal destege ihtiyaç duyulmamaktadir.

Atölye çalismasi öncesinde yapilan hazirliklarin fotograflari, ögrencilerin sunum dosyalari ayrica hazirliklara dair çekilen fotograflar, atölye esnasinda alinan video kayitlari mevcuttur. Bu çalismalar sosyal paylasim aglarinda da paylasilmistir.
5. Projeinin Maliyeti ve Finansman Kaynaklar

Buradaki tek maliyet kitaplarin ücretleridir. Ayrica atölye çalismalarinin verimini artirmak, diger ögrencilerinde faydalanabilmesini saglamak adina kamera çekimi yapmak üzere kamera alinmistir.Okul Aile Birligi kamerayi 1200 tl bütçe ile almistir.

Okul Aile Birligi